حل مسئله شکاف بین علم و عمل اخلاقی ازطریق آموزه قرآنی «شاکله» (باتأکیدبر اخلاق کاربردی) | ||
| پژوهش در مسائل تعلیم و تربیت اسلامی | ||
| مقاله 5، دوره 26، شماره 39، تابستان 1397، صفحه 107-126 اصل مقاله (327.94 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| نویسنده | ||
| محسن ایزدی* | ||
| دانشیار گروه معارف دانشگاه قم | ||
| چکیده | ||
| مسئله شکاف بین علم و عمل اخلاقی از دیرباز مورد توجه آموزههای دینی و نیز بسیاری از فیلسوفان و اندیشمندان بوده است. سقراط و افلاطون، معرفت را معادل فضیلت میدانستند و بر این باور بودند که اگر انسان دارای معرفتی روشن نسبت به خوبی و بدی اعمال باشد، همین معرفت کفایت میکند که از بدی پرهیز کند و اعمال خوب را انجام دهد. ارسطو این دیدگاه را نپذیرفت و معتقد بود ضعف اراده بین علم و عمل، شکاف و فاصله ایجاد میکند. ازنظر او تربیت صحیح و عادات خوب، رافع شکاف بین علم و عمل اخلاقی است. برخی الهیدانان، ایمان را چارهکار دانسته و معتقدند برای عملکردن به کارهای خوب و پرهیز از کارهای بد، لازم است علاوهبر علم و معرفت، ایمان هم در شخص وجود داشته باشد؛ اگر معرفت با ایمان همراه شود، به عمل میانجامد و الّا خیر. جستار پیش رو که به روش توصیفی ـ تحلیلی و با هدف ارائه راهحلی در مسئله «شکاف بین نظر و عمل اخلاقی» اجرا شده است، به این نتیجه دست یافت که اگر از استثنائات چشمپوشی کنیم و درصدد ارائه یک قاعده اخلاقی و انسانشناسانه باشیم، شاکله انسان که محصول خصلتهای ژنتیکی، تربیت و محیط زندگی است، بیشترین تأثیر را بر نحوه عملکرد انسان دارد. اگر عملی از دوره کودکی و نوجوانی ازطریق تربیت، به عادت و ملکه تبدیل شود، این عادت تا پایان عمر، انسان را رها نخواهد کرد. بنابراین، رافع شکاف بین علم و عمل را باید در شاکلۀ خوب، جستجو کرد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| شاکله؛ اخلاق؛ علم؛ عمل | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 852 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 982 |
||