مدل مفهومی تحزب براساس منظومه فکری آیت الله خامنه ای | ||
| مطالعات میان رشتهای تمدنی انقلاب اسلامی | ||
| مقاله 2، دوره 4، شماره 13، بهار 1404، صفحه 39-69 اصل مقاله (945.99 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.28211685/CIR.2410.1181.4.13.2 | ||
| نویسندگان | ||
| مصطفی منتظری* 1؛ مقدسه ولی نژاد2 | ||
| 1استادیار،گروه حقوق، الهیات و معارف اسلامی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران | ||
| 2دانشجوی کارشناسی ارشد، تاریخ انقلاب اسلامی، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران. | ||
| چکیده | ||
| تحزب بهعنوان یکی از عناصر کلیدی نظامهای سیاسی، کارکردهای متفاوتی در چارچوبهای فکری و ایدئولوژیک مختلف دارد. در اندیشه اسلامی، برخلاف مدلهای متداول غربی که مبتنی بر رقابت برای کسب قدرت هستند، حزب نهادی برای سازماندهی، هدایت اجتماعی و تقویت همبستگی سیاسی و فرهنگی محسوب میشود. این پژوهش با بهرهگیری از روش نظریه دادهبنیاد و تحلیل کیفی بیانات آیتالله خامنهای طی سالهای ۱۳۵۸ تا ۱۴۰۳، به ارائه یک مدل مفهومی از تحزب مطلوب در گفتمان انقلاب اسلامی پرداخته است. یافتههای تحقیق نشان میدهد که در نگاه ایشان، تحزب مطلوب بر چهار رکن اساسی استوار است: 1) انسجام و استقلال تشکیلاتی، ۲) فراتر بودن از رقابتهای انتخاباتی و داشتن نقش آگاهیبخش، ۳) برخورداری از هویت ایدئولوژیک اسلامی و ۴) ایفای نقش تربیتی و معرفتی در جامعه. همچنین، این پژوهش تفاوتهای بنیادین میان الگوی تحزب اسلامی و تحزب رایج در نظامهای غربی را بررسی کرده و نشان داده است که احزاب در چارچوب انقلاب اسلامی، علاوه بر ایفای نقش سیاسی، باید بهعنوان ابزار پیشبرد عدالت اجتماعی و بسترساز تمدن نوین اسلامی عمل کنند. نتایج تحقیق حاکی از آن است که بهکارگیری این مدل مفهومی میتواند به اصلاح ساختارهای حزبی موجود در کشورهای اسلامی و تبیین چارچوبی بومی برای مشارکت سیاسی مبتنی بر ارزشهای اسلامی کمک کند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تحزب اسلامی؛ نظریه دادهبنیاد؛ آیتالله خامنهای؛ احزاب سیاسی؛ تمدن نوین اسلامی؛ مدل مفهومی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 490 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 297 |
||