کاهش رقابت آمریکا و چین در منطقه غرب آسیا و امکان کنشگری جمهوری اسلامی ایران در بازتعریف اتحادهای این منطقه | ||
| دولت پژوهی ایران معاصر | ||
| مقاله 1، دوره 12، شماره 2، تابستان 1405 | ||
| نوع مقاله: سیاست خارجی ایران | ||
| نویسندگان | ||
| کیانوش پای فر* 1؛ مهدی هدایتی شهیدانی2؛ سیدامیر نیاکوئی2 | ||
| 1دانشجوی دکتری روابط بین الملل دانشگاه گیلان-رشت | ||
| 2عضو هیئت علمی دانشگاه گیلان-رشت | ||
| چکیده | ||
| در سالهای اخیر، تغییرات ژئوپلیتیکی در منطقه غرب آسیا، بهویژه در پی کاهش تدریجی نقش ایالات متحده و افزایش نفوذ چین، موجب بازتعریف اولویتهای سیاست خارجی کشورهای منطقه شده است. جمهوری اسلامی ایران بهعنوان یکی از بازیگران اصلی این منطقه، در پی آن است تا با بهرهگیری از ظرفیتهای منطقهای، نقش فعالی در شکلدهی به اتحادهای جدید ایفا کند. مسئله محوری این پژوهش آن است که کاهش حضور و نفوذ آمریکا و چین در غرب آسیا چه تاثیری بر کنشگری ایران در راستای اتحادسازی منطقهای بر جای گذاشته است؟ فرضیه تحقیق بر این است که در پی کاهش نقشآفرینی قدرتهای فرامنطقهای ایران با تکیه بر دیپلماسی چندجانبهگرایانه، پیوندهای ایدئولوژیک و منافع مشترک امنیتی با برخی بازیگران منطقهای سعی در تقویت نفوذ خود در منطقه و بازتعریف اتحادهای امنیتی منطقه به نفع خود می باشد. این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی و بهرهگیری از منابع کتابخانهای و اسنادی، به بررسی الگوهای رفتاری ایران در قالب تعامل با کشورهایی مانند عراق، لبنان، عربستان، قطر به خصوص بعد از بیداری اسلامی(2010 تاکنون) پرداخته است. یافتههای تحقیق نشان میدهد که ایران از طریق تقویت ائتلافهای سیاسی-امنیتی، توسعه همکاریهای اقتصادی و فرهنگی، و حمایت از گفتمان مقاومت، موفق به ایجاد سطحی از همگرایی منطقهای شده که منجر به تردید و کاهش تدریجی حضور مؤثر آمریکا و کند شدن روند نفوذ چین در حوزههای امنیتی شده است. با این حال، چالشهایی چون رقابتهای درونمنطقهای، فشارهای تحریمی و بیاعتمادی میان بازیگران، همچنان موانعی جدی بر سر راه تحقق کامل این راهبرد هستند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| اتحادسازی؛ کنشگری جمهوری اسلامی ایران؛ تحولات نوین؛ غرب آسیا؛ نفوذ ژئوپلیتیکی ایران | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 358 |
||