واکاوی تهدیدات و فرصت‌های امنیتی و اقتصادی توافق پاریس برای ایران | ||
| فصلنامه آفاق امنیت | ||
| مقاله 3، دوره 19، شماره 70 - شماره پیاپی 1، بهار 1405، صفحه 67-92 اصل مقاله (1.29 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| نویسندگان | ||
| عرفان علی زاده* 1؛ سید یحیی علوی رضوی2 | ||
| 1دانشگاه خوارزمی تهران | ||
| 2استادیار دانشگاه جامع امام حسین | ||
| چکیده | ||
| توافق پاریس به‌عنوان مهم‌ترین کنوانسیون بین‌المللی در این حوزه، کشورها را ملزم به تدوین و اجرای برنامه‌های کاهش انتشار، موسوم به «مشارکت‌های ملی» کرده است. در این رابطه، سوال کلیدی است که آیا می‌توان این رژیم بین‌المللی را صرفاً ابزاری برای محدودسازی کشورهایی نظیر ایران دانست، یا باید آن‌را بستری برای بازسازی ساختارهای اقتصادی و فناورانه تلقی کرد؟ مطالعه حاضر، با روش کیفی تحلیل مضمون تلاش دارد تا با بررسی‌اسناد توافق پاریس و سه اجلاس کلیدی کنوانسیون تغییر اقلیم سازمان ملل(COP21،COP26وCOP29)، تهدیدات و فرصت‌های امنیتی و اقتصادی آن را برای ایران استخراج و تحلیل نماید. به این منظور داده‌های متنی با نرم‌افزار MAXQDA کدگذاری و تحلیل شدند. یافته‌ها به صورت دسته‌بندی شده به شرح زیر است: 1. تهدیدهای اقتصادی: فشار بر صادرات نفت و محصولات وابسته، کاهش درآمدهای ارزی و هزینه‌های تطبیق صنایع انرژی بر محدودیت‌های دسترسی به سازوکارهای بین‌المللی 2. تهدیدهای امنیتی: افزایش ناامنی انرژی و کاهش قدرت چانه‌زنی منطقه‌ای. 3. فرصت‌های فناورانه و مالی: امکان جذب سرمایه اقلیمی و انتقال فناوری در صورت رفع موانع بانکی و نهادی: پتانسیل توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر. 4. فرصت‌های دیپلماسی منطقه‌ای: استفاده از پروژه‌ها و همکاری‌های منطقه‌ای برای کاهش اثرات تحریم. نتیجه‌گیری کلی نشان می‌دهد که در شرایط فعلی تهدیدها غالب بر فرصت هستند و در صورت عدم تدبیر، می‌توانند آسیب‌پذیری راهبردی ایران را در حوزه‌های اقتصادی و امنیتی افزایش دهند. به همین دلیل سازوکارهای سیاستی باید بر تقویت تاب‌آوری داخلی ( نوسازی زیرساخت‌ها و حمایت اجتماعی) و دیپلماسی هدفمند برای دسترسی به منابع و فناوری تمرکز کنند. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| توافق پاریس؛ تغییر اقلیم؛ تحلیل مضمون؛ امنیت اقلیمی؛ تهدیدات اقتصادی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 149 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 87 |
||