کارکردشناسی فرهنگی-ارتباطی پایگاه‌های قرآنی مساجد | ||
| مطالعات میان رشته‌ای تمدنی انقلاب اسلامی | ||
| مقاله 3، دوره 5، شماره 19، پاییز 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| نویسندگان | ||
| رضا ضرغامی* 1؛ میثم فرخی2 | ||
| 1دانشجوی دکتری فرهنگ و ارتباطات، دانشگاه جامع امام حسین علیه السلام، تهران، ایران | ||
| 2دانشیار، گروه ارتباطات و مطالعات فرهنگی، دانشکده غیرانتفاعی رفاه، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| مسجد، از صدر اسلام تا به کنون دارای کارکردهای مختلفی بوده است. این کارکردها، دارای جنبه‌های مختلف فرهنگی و ارتباطی هستند. ترویج فرهنگ قرآنی، در بین کارکردهای فرهنگی و ارتباطی مسجد، دارای محوریت و اهمیت خاصی بوده است. گسترش فرهنگ با محوریت مسجد در تعالیم اسلامی و سیره اهل‌بیت دارای اهمیت ویژه‌ای بوده است. رهبر انقلاب اسلامی هم در نسبت با همین تعالیم، سیاست گسترش مساجد به مثابه پایگاه قرآنی را در سال 1401 ابلاغ کرد. تحقق این سیاست به گسترش فرهنگ قرآنی به عنوان یک امر تمدنی با محوریت مسجد منجر می شود. در جهت تحقق این سیاست، لازم است پژوهش‌هایی صورت بگیرد و از جمله مهم‌ترین پژوهش‌ها، بررسی کارکردهای فرهنگی و ارتباطی پایگاه‌های قرآنی در مساجد می‌باشد. ارائه کارکردهای فرهنگی و ارتباطی و تحقق آن ها در مسجد، می تواند به گسترش فرهنگ قرآنی به مثابه امور عینی فرهنگ در لایه های مختلف ارتباطی منجر شود. پس از فهم مسئله و جایگاه نظری آن، داده ها به وسیله انجام مصاحبه با خبرگان (31 مصاحبه) تجمیع گردید. پس از مرحله گردآوری، با استفاده از روش تحلیل مضمون، 211 مضمون پایه، 61 مضمون سازمان‌دهنده و 11 مضمون فراگیر استخراج شد. بر اساس نتیجه به دست آمده: 8 مضمون فراگیر به عنوان کارکرد فرهنگی (تبلیغی-ترویجی، آموزشی-تربیتی، شبکه سازی ولایی، انسجام تمدنی، ایجاد سازمان اجتماعی امت ، مشارکت مردمی، حمایتی و خدماتی) و 3 مضمون فراگیر (ایجاد پیوندهای شبکه‌ای تمدنی ، ارتباط با مخاطب و تولید رسانه‌ای) به عنوان کارکرد ارتباطی به دست آمده است. این کارکردها، به تحقق امر قرآنی در جامعه به مثابه یک پایگاه قرآنی منتج می شود. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| کارکردشناسی فرهنگی؛ کارکردشناسی ارتباطاتی؛ پایگاه قرآنی مساجد؛ مسجد | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 114 |
||