واکاوی عوامل درون‌زا و برون‌زا در راهبرد امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران با تأکید بر مرزهای جنوب شرقی کشور (2015–2025) | ||
| فصلنامه آفاق امنیت | ||
| دوره 19، شماره 71 - شماره پیاپی 2، تابستان 1405، صفحه 97-120 اصل مقاله (859.94 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| نویسندگان | ||
| احسان رهام* 1؛ مرتضی علویان2؛ حسین رفیع2 | ||
| 1دانشجوی دکترای علوم سیاسی ،گرایش مسایل ایران،دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه مازندران، مازندران، ایران. | ||
| 2دانشیار دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه مازندران، مازندران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| مرزهای جنوب‌شرقی ایران طی سال‌های ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ با مجموعه‌ای از تهدیدات پیچیده‌ی امنیتی مواجه بوده است که از عوامل درون‌زای داخلی تا عوامل برون‌زای منطقه‌ای را در بر می‌گیرد. این پژوهش از نظر ماهیت و روش یک مطالعه‌ی کیفی و تحلیلی است که با رویکرد مطالعه‌ی موردی چندسطحی انجام شده است. تلاش شده است با ردیابی فرآیندها، سیر تحول چالش‌ها و واکنش‌های راهبردی ایران در بازه‌ی مورد نظر ترسیم شود. سؤال محوری این پژوهش این است که «راهبرد امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران در مرزهای جنوب‌شرقی طی سال‌های ۲۰۱۵–۲۰۲۵ چگونه بوده است؟ و چه عواملی بر آن تأثیر گذاشته است؟» یافته‌ها نشان می‌دهد که امنیت پایدار در جنوب‌شرق کشور تنها با اتخاذ راهبردی تلفیقی ممکن است؛ راهبردی که از یکسو به ریشه‌های داخلی ناامنی مانند فقر، تبعیض قومی‌مذهبی، محرومیت تاریخی و ضعف زیرساخت‌ها پرداخته و از سوی دیگر تهدیدات خارجی نظیر بی‌ثباتی افغانستان، تحرکات گروه‌های تروریستی، قاچاق مواد مخدر و مداخلات قدرت‌های منطقه‌ای را مهار کند. در چارچوب نظریه‌ی مجموعه امنیت منطقه‌ای و مکتب کپنهاگ، نشان داده‌ایم که راهبرد امنیت ملی ایران در این منطقه ترکیبی از اقدامات سخت‌افزارانه (نظامی و امنیتی) و نرم‌افزارانه (توسعه‌ای، اجتماعی و دیپلماتیک) بوده است. در نهایت، نتیجه‌گیری حاکی از آن است که تقویت امنیت ملی در مرزهای جنوب‌شرقی نیازمند رویکردی مشارکتی و داده‌محور است که ضمن کاهش امنیتی‌سازی صرف مسائل، به توسعه‌ی اقتصادی-اجتماعی منطقه و همکاری‌های فعال منطقه‌ای اولویت دهد. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| امنیت ملی؛ عوامل درون‌زا؛ عوامل برون‌زا؛ مجموعه امنیت منطقه‌ای؛ راهبردهای امنیتی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 197 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 99 |
||