پارادایم نوین حضور ایالات متحده در غرب آسیا: گذار از هژمونی نظامی کلاسیک به هژمونی شناختی و بازدارندگی شبکه‌ای | ||
| مطالعات راهبردی آمریکا | ||
| مقاله 2، دوره 6، شماره 2، تابستان 1405، صفحه 46-76 اصل مقاله (933.39 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.47176/asr.2026.1400 | ||
| نویسندگان | ||
| ابوالحسن فیروزآبادی1؛ عبدالحسین کلانتری* 2 | ||
| 1دکتری تخصصی مدیریت استراتژیک، دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران. | ||
| 2استاد، گروه جامعه شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| دنیای معاصر با ظهور عرصه‌های جدید نبرد شناختی و مجازی و تغییر ماهیت تهدیدات، ایالات متحده را با چالشی راهبردی روبه‌رو کرده است. هدف این مقاله، واکاوی جامعه‌شناختیِ انتقال راهبرد امنیتی آمریکا از حضور فیزیکی سنگین به سوی الگوهای منعطف‌تر، هوشمندتر و شبکه‌ای‌تر در منطقه غرب آسیاست. چارچوب نظری بر سازه‌انگاری و ابعاد نوین قدرت در جامعه‌شناسی استوار است؛ مطابق این رویکرد، قدرت نه‌تنها در ابزارهای نظامی، بلکه در توانایی تعریف قواعد بازی نهفته است. روش پژوهش، کیفی با رویکرد توصیفی‌تحلیلی است و داده‌ها از اسناد راهبردی امنیت ملی آمریکا، گزارش‌های مراکز پژوهشی دفاعی و منابع علمی سال‌های اخیر گردآوری شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد ایالات متحده از راهبرد جنگ علیه تروریسم به سوی بازآرایی راهبردی با تمرکز بر رقابت قدرت‌های بزرگ گذار کرده است؛ گذاری که چهار پیامد دارد: تغییر پارادایم بازدارندگی از صرفاً نظامی به بازدارندگی یکپارچه؛ تبدیل جنگ شناختی و مدیریت ادراک از طریق الگوریتم‌های شبکه‌های اجتماعی به رکن اصلی تقابل‌های نوین؛ بازتعریف قدرت بر پایه هوش مصنوعی و ابزارهای نوین نبرد؛ و بهره‌گیری از قطب‌بندی اجتماعی برای تضعیف ساختار قدرت رقیب. بر این اساس، راهبرد ایران برای خروج آمریکا، بدون درک این تحولات راهبردی، محکوم به ناکامی است و نیازمند گذار از موازنه نظامی صرف به موازنه وجودی هوشمند است. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| بازدارندگی شبکه‌ای؛ حکمرانی شناختی؛ موازنه هوشمند | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 395 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 197 |
||