پیامدهای ژئوپلیتیکی جنبش تشرین ۲۰۱۹ بر روابط استراتژیک ایران و عراق بازنمایی نفوذ خارجی و محور مقاومت | ||
| فصلنامه آفاق امنیت | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از 29 شهریور 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| نویسنده | ||
| احسان سمیعی* | ||
| جامعه شناسی،علوم انسانی ،دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات تهران | ||
| چکیده | ||
| این پژوهش با هدف تحلیل جامعه‌شناختی پیامدهای ژئوپلیتیکی جنبش تشرین ۲۰۱۹ بر روابط استراتژیک ایران و عراق، با تأکید بر بازنمایی نفوذ خارجی و محور مقاومت، انجام شد. این مطالعه به بررسی عوامل علی، زمینه‌ای، مداخله‌گر، راهبردها، و پیامدهای تشرین و تأثیر آن‌ها بر روابط منطقه‌ای پرداخته است. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های میدانی، اسناد تاریخی، گزارش رسانه‌ای و مطالعات علمی گردآوری و با استفاده از کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند. در فرایند تحلیل، از چارچوب‌های نظری جامعه‌شناسی سیاسی ،نظریه‌های تاجفل (هویت اجتماعی)، بوردیو (میدان و سرمایه)، گیدنز (ساخت‌یابی)، لاکلا و موفه (گفتمان)، و گرامشی (هژمونی فرهنگی) برای تبیین مضامین اصلی بهره گرفته شد. نتایج نشان می‌دهد که عوامل علی مانند فساد حکومتی، بیکاری جوانان و نفوذ ایران زمینه‌ساز شکل‌گیری تشرین بوده‌اند. عوامل زمینه‌ای شامل نابرابری اجتماعی، بی‌اعتمادی به دولت و ناکارآمدی ساختاری، زمینه مقاومت اجتماعی را فراهم کردند. پدیده محوری جنبش، هویت ملی فرافرقه‌ای بود که از خلال شعارهای ضدخارجی و بسیج دیجیتال تقویت شد. عوامل مداخله‌گر همچون سانسور اینترنت، نقش مراجع نجف و رفتار حشدالشعبی در مسیر اعتراضات تأثیرگذار بودند. در سطح راهبردی، بسیج دیجیتال، نقش زنان و شعاردهی هدفمند موجب گسترش دامنه جنبش گردید. در نهایت، پیامدهای تشرین شامل تقویت هویت ملی، تضعیف نظام محاصصه و بازتعریف نفوذ ایران در عراق بود. جنبش تشرین روابط استراتژیک ایران و عراق را به چالش کشید، اما محور مقاومت و دیپلماسی مذهبی تنش‌ها را کاهش دادند. این پژوهش بازنگری در استراتژی‌های دیپلماتیک ایران و تقویت گفت‌وگوی فرهنگی را پیشنهاد می‌دهد. جنبش تشرین؛ نفوذ خارجی؛ محور مقاومت ؛ هویت ملی | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| نفوذ خارجی؛ محور مقاومت؛ هویت ملی؛ جنبش تشرین | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 53 |
||