تحلیل محتوای کتابهای درسی مقطع متوسطه اول از حیث توجه به نقش زن: حاکمیت رویکرد اسلامی یا فمینیسم | ||
| فصلنامه فرهنگی- تربیتی زنان و خانواده | ||
| دوره 17، شماره 58، بهار 1401، صفحه 159-181 اصل مقاله (866.3 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| نویسندگان | ||
| محدثه اسماعیل زاده1؛ بهروز مهرام* 2؛ هادی وکیلی3 | ||
| 1کارشناسی ارشد رشته برنامهریزی درسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران | ||
| 2نویسنده مسئول: دانشیار، گروه مطالعات برنامه درسی و آموزش، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران | ||
| 3دانشیار، گروه تاریخ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران | ||
| چکیده | ||
| این پژوهش با هدف بررسی محتوای کتابهای درسی مقطع متوسطه اول از حیث مواجهه دیدگاههای فمینیستی با هویت بخشی جنسیتی برای دانشآموزان و مقایسه آن با رویکرد اندیشمندان اسلامی انجام شد. دیدگاههای فمینیستی مورد مطالعه، شامل رویکردهای رادیکال[1]، لیبرال، مارکسیسم ـ سوسیالیسم و پست مدرن بود. روش پژوهش، تحلیل محتوا و قلمرو پژوهش، تمامی کتابهای درسی با موضوع علوم انسانی بود. کتابهای مورد بررسی، شامل 4296 صفحه بود که به صورت تمام شماری مورد مطالعه قرار گرفتند. واحدهای زمینه را پاراگراف و تصویر و واحد ثبت را مضامین آنها تشکیل داد. یافتههای پژوهش نشان داد نوع نگاه به زن و نقشهای اجتماعی زنان در کتابهای درسی، بیشتر معطوف به نگاه اندیشمندان اسلامی بوده و این نوع نگاه به طور معناداری بیشتر از نگاههای مبتنی بر دیدگاههای فمینیستی است؛ با این وصف در کتابهای درسی مطالعات اجتماعی، کار و فناوری و عربی، دیدگاههای فمینیستی غلبه داشتند. بیشترین میزان توجه در دیدگاههای فمینیستی هم به ترتیب به دیدگاه مارکسیسم ـ سوسیالیسم و دیدگاه لیبرال اختصاص داشت. کتابهای تفکر و سبک زندگی، کار و فناوری و فرهنگ و هنر، دارای کمترین کدهای جنسیتی بود. بازتعربف نقشهای اجتماعی مبتنی بر ویژگیهای جنسیتی و برگرفته از آموزههای دینی از توصیههای پژوهش حاضر است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| فمینیسم؛ زن؛ تحلیل محتوا؛ کتابهای درسی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 809 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 628 |
||