عوامل مؤثر بر اتحاد استراتژیک جمهوری اسلامی ایران و سوریه در دهه 1980 | ||
| فصلنامه آفاق امنیت | ||
| دوره 17، شماره 62 - شماره پیاپی 1، بهار 1403، صفحه 93-136 اصل مقاله (1.03 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| نویسندگان | ||
| محسن باقری* 1؛ محمد علی بصیری2؛ عنایت الله یزدانی3 | ||
| 1دانش آموخته دکترای روابط بینالملل از دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران | ||
| 2دانشیار روابط بینالملل، گروه علوم سیاسی، دانشکده اقتصاد و علوم اداری دانشگاه اصفهان. اصفهان، ایران | ||
| 3استاد روابط بینالملل، گروه علوم سیاسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان ، ایران | ||
| چکیده | ||
| اتحاد ایران و سوریه از جمله اتحادهای مهم، نادر و طولانیمدت در طی چندین دههی گذشته در سطح سیاست و امنیت خاورمیانه بوده است. این اتحاد که یکی از تأثیرات بیرونی پیروزی انقلاب اسلامی و ناشی از تغییر در ماهیت اتحادها و صفبندیهای موجود منطقهای بوده و در ابتدای دههی 1980 ایجاد گردید، علیرغم بسیاری از تحلیلها نه تنها در کوتاه مدت فرونپاشید؛ بلکه توانست تقویت و تداوم یابد و تنها به سوریه و ایران محدود نشود، بلکه ابعاد وسیع منطقهای در لبنان، فلسطین و حتی فراتر از آن پیدا نمود و در نهایت به تشکیل محور مقاومت انجامید. از این رو پرسش اصلی این مقاله عبارت است از اینکه: چه عوامل و مؤلفههایی در شکلگیری و تقویت اتحاد ایران و سوریه طی دههی 1980 تأثیرگذار بودهاند؟ فرضیه مقاله آن است که: زمینهها و بسترهای مادی و معنایی ایجاد کننده الگوی دوستی و همکاری و تعامل نزدیک امنیتی بین ایران و سوریه به شکلگیری و تقویت اتحاد آنها و مقابله با تهدیدات مشترک و تأمین منافع مشترک در دههی 1980 گردید. بررسی مسأله با کمک نظریه مجموعه امنیتی منظقهای، و با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی و منابع کتابخانهای و اینترنتی نشان دهندهی آن است که مهمترین ملاحظات امنیتی (مادی و معنایی) و مؤلفههای شکلدهنده و تقویت کننده اتحاد بین ایران و سوریه عبارت بودهاند از: وجود بسترها و زمینههای هویتی و ایدئولوژیک و استراتژیک مشترک و منافع و تهدیدات مشترک ناشی از آن در سطح منطقهای؛ ادراک مشترک از تهدید رژیم صهیونیستی در منطقه؛ وجود ایدئولوژیهای تجدیدنظرطلب، و اشتراکات ایدئولوژیک در ضدیت با آمریکا و منازعه با رژیم صهیونیستی؛ مقابله ایران و سوریه با تهدیدات امنیتی از سوی عراق و مقابله با برتریطلبی آن؛ حمایت سوریه از ایران در طول جنگ عراق علیه ایران؛ نقش اشتراکات مذهبی- ایدئولوژیک؛ تلاش دو کشور ایران و سوریه برای کسب مشروعیت مذهبی در سطح خارجی، و تأمین منافع ایران و سوریه در قالب اتحاد، در جهان عرب، به ویژه لبنان. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ایران؛ سوریه؛ اتحاد استراتژیک؛ تهدید؛ هویت؛ الگوهای دوستی و دشمنی؛ امنیت | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 4,924 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 690 |
||